- Home
- Projecten
- Hublab - Naar online samenwerking voor wereldwijde gegevensverzameling in de sociale en economische geschiedenis
Hublab - Naar online samenwerking voor wereldwijde gegevensverzameling in de sociale en economische geschiedenis
Open Onderzoek
Status: Afgerond
Met het Hublab project van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) is een eerste stap gezet naar online samenwerking voor wereldwijde gegevensverzameling in de sociale en economische geschiedenis. Het project heeft voor vijf internationale onderzoeksgroepen een samenwerkingsplatform ingericht.
Het project is in juli 2008 afgerond.
Doelstelling
Het Hublab project heeft een samenwerkingsplatform ingericht waarmee bestaande en nog op te bouwen collaboratories in de economische en sociale geschiedenis optimaal kunnen functioneren. Met de zo verzamelde data kunnen wereldomspannende processen rond arbeid en de verdeling van welvaart worden geanalyseerd.
Allereerst heeft Hublab drie collaboratory platforms onderzocht en bepaalt welke software het meest geschikt zou zijn om vervolgens deze te implementeren ter ondersteuning van meerdere collaboratories in hun communicatie en de opbouw van gemeenschappelijke informatie bestanden. Het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) bevordert deze ontwikkelingen, maar de leden van deze veelal internationale collaboratoria zijn niet in dienst van het IISG.
Vijf collaboratories
Eerst zijn de wensen van de leiders van vier bestaande groepen geïnventariseerd en zijn de eisen aan de software gespecificeerd wat betreft workflow, communicatie, veiligheid, versie onderhoud en document structuur. Vervolgens is Liferay als optimaal uit de testen met Sakai en Sharepoint gekomen. De collaboratory software is geïmplementeerd voor de in eerste instantie vier, later vijf collaboratoria in sociaal economische geschiedenis met uiteenlopende thematiek: (i) Geschiedenis van arbeidsrelaties 1500-2000, (ii) Geschiedenis van beroepen, (iii) Levensloop, (iv) Arbeidsconflicten, en (v) Gilden.
Afgezien van wat programmeerfouten waardoor vertraging ontstond, was het platform relatief gemakkelijk te installeren en te gebruiken. Uiteindelijk is de gebruikerstest van het platform met name uitgevoerd door de systeembeheerders en door medewerkers van het technische team.
In de korte tijd dat de test is uitgevoerd, was er gewoonweg te weinig interactie tussen de leden van de diverse groepen om de tool echt goed te testen. Daarbij komt dat de tool niet genoeg is uitontwikkeld om onderzoekers zover te krijgen dat zij ermee willen werken. Ondanks dat deze problemen zich binnen het Hublab-project voordeden, zijn de gevolgen beperkt gebleven omdat de software in maar liefst vijf collaboratoria is uitgetest, zodat de meeste functionaliteiten wel aan bod zijn gekomen.
Verwachtingen
Het proefproject laat zien dat de communicatie tussen onderzoekers en IT-ontwikkelaars meer tijd en aandacht vergt dan verwacht. Onderzoekers hebben vaak onrealistische verwachtingen van applicaties, wat betreft de resultaten die daarmee bereikt kunnen worden en de snelheid waarmee applicaties ontwikkeld kunnen worden. Omgekeerd hebben ontwikkelaars moeite om de taakverdeling binnen de collaboratoria te begrijpen. Er had meer tijd en energie vrijgemaakt moeten worden om het Liferay-platform intuïtief aantrekkelijker voor de gebruiker te maken.
Live-demonstraties
Voor de acceptatie van het platform zijn live-demonstraties onmisbaar. Het beste is om dit te doen tijdens al geplande bijeenkomsten. Een gebruikershandleiding alleen is niet voldoende om mensen zover te krijgen dat zij het programma uitproberen. Een mogelijk alternatief is om video-demonstraties te organiseren voor gebruikers met verschillende rollen.
Kwetsbaar
Gebleken is dat collaboratoria (in de sociaal-economische geschiedenis), vooral nieuwe collaboratoria, een vrij kwetsbare omgeving vormen voor het testen van nieuwe software, vooral in een kort tijdsbestek. Bovendien is het een risico om wetenschappelijke groepsactiviteiten ‘op te haasten’ omdat elke groep zijn eigen werkplanning en werksnelheid heeft. Dat kan niet zo maar voor een proefproject worden gewijzigd. Het project heeft niettemin als een soort ‘snelkoker’ gefungeerd, waardoor procedures en beslissingen die anders wellicht waren vertraagd, versneld zijn uitgevoerd.
Lessons learned
Het project heeft twee soorten kennis opgeleverd. Allereerst technische kennis met betrekking tot collaboratieve software, niet alleen door het installeren en verbeteren van het Liferay-pakket, maar ook door te leren van de andere groepen binnen de SURF-tender. In de tweede plaats is beter inzicht verkregen in de interactie tussen de dynamiek van onderzoeksteams enerzijds en de (potentiële) rol van communicatiesoftware anderzijds.
Verbetering
Verdere verbetering van het platform zal zich richten op drie punten. Ten eerste een verdere verbetering van de ‘look and feel’, bijvoorbeeld via demonstratievideo’s, een betere navigatie, duidelijke buttons e.d. In de tweede plaats moeten de communicatiefunctionaliteiten worden verbeterd, met name de integratie met e-mail. En tenslotte zal meer aandacht worden besteed aan andere aspecten van gegevensuitwisseling, zoals versiebeheer, licentiestructuur, intellectuele eigendomsrechten en wellicht ook het online manipuleren van gegevens.
Zowel op het ontwikkelde Liferay platform als op de project website is meer informatie te vinden over het project.